| Kinh | Truyện | Thuyết Pháp |
Ḿnh Thương Ai Nhất
______________________________________________________________________________
Phàm nói đến thương yêu
th́ những người được thương là cha mẹ, vợ chồng, con cái, anh em... Đó
là những đối tượng được thương đứng hàng đầu mà không ai phủ nhận. Nhưng
tại sao đây hỏi "ḿnh thương ai nhất?" "Ai" mà ḿnh thương nhất đó là
nhân vật nào mà quan trọng đến thế? Trong kinh A Hàm có đoạn ghi: Một
hôm vua Ba Tư Nặc hỏi phu nhân Mạt Lợi, "Trên đời nầy ái khanh yêu ai
nhất?"
Phu nhân Mạt Lợi đáp: Dĩ nhiên, người thiếp yêu chính là bệ hạ.
Vua Ba Tư Nặc nói: Trẫm cũng đoán rằng khanh sẽ nói như thế.
Phu nhân Mạt lợi mĩm cười: Tâu bệ hạ, nếu thánh thượng cho phép, thần
thiếp sẽ nói khác đi một tí, nhưng xác thực hơn.
Vua Ba Tư Nặc bảo: Khanh cứ nói!
Phu nhân Mạt Lợi thưa: Tâu bệ hạ, người mà thần thiếp yêu quư nhất,
chính là thần thiếp.
Vua Ba Tư Nặc ngạc nhiên: Sao? Ḿnh lại yêu ḿnh? Trẫm không hiểu khanh
muốn nói ǵ?
Phu nhân Mạt Lợi thưa: Tâu bệ hạ, v́ có ái trọng tự ngă ḿnh, nên thần
thiếp mới yêu thương bệ hạ, v́ bệ hạ là người đem lại hạnh phúc cho cái
tự ngă nầy.
Vua Ba Tư Nặc nói: Trẫm biết điều đó, nhưng vẫn chưa hiểu rơ ư của
khanh.
Phu nhân Mạt Lợi dè dặt: Tâu bệ hạ, thần thiếp mạn phép nêu ra một câu
hỏi, "Trên đời nầy bệ hạ yêu thương ai nhất?".
Vua Ba Tư Nặc cười: Ái khanh chứ c̣n ai!
Phu nhân Mạt Lợi hỏi tiếp: Giả sử thần thiếp yêu thương một người đàn
ông khác th́ bệ hạ sẽ làm ǵ?
Vua Ba Tư Nặc lúng túng: À, trẫm sẽ... trẫm sẽ...
Phu nhân Mạt Lợi tiếp lời: Bệ hạ sẽ nổi trận lôi đ́nh, chém đầu thần
thiếp ngay lập tức phải không?
Vua Ba Tư Nặc giả lả: Khanh hỏi rắc rối qúa! Rắc rối thật!
Phu nhân Mạt Lợi hỏi: Tâu bệ hạ, có đúng thế không ạ?
Vua Ba Tư Nặc đáp: À... à...
Phu nhân Mạt Lợi hỏi dồn: Đúng, phải không bệ hạ?
Vua Ba Tư Nặc im lặng giây lâu, nói: Có lẽ khanh nói đúng.
Phu nhân Mạt Lợi nói: Thế là bệ hạ đă đáp câu hỏi của thần thiếp rồi!
Yêu người ta nhất đời mà người ta yêu kẻ khác th́ chặt đầu. Như vậy có
yêu nhất đời chưa? Nếu yêu nhất đời thật, th́ dù người ta có thương ai
khác, ḿnh cũng vẫn thương người ta. Đằng nầy người ta không thương ḿnh
th́ ḿnh chặt đầu, vậy thương đó là qua ai? Thương đó là v́ ḿnh! Ḿnh
chỉ thương ḿnh thôi! Tất cả mọi đối tượng mà ḿnh thương mến đều v́
ḿnh mà ḿnh thương, thương người qua tự ngă của ḿnh đó vậy.
Hôm sau vua Ba Tư Nặc xa giá đến tinh xá Kỳ Viên thăm Phật, và tŕnh bày
câu chuyện đối đáp giữa vua và hoàng hậu. Phật xác nhận ư kiến của phu
nhân Mạt Lợi qua bài kệ như sau:
Tâm ta đi cùng khắp
Tất cả mọi phương trời
Cũng không t́m thấy được
Ai thân hơn tự ngă
Đi t́m khắp phương trời
Cũng không t́m đâu thấy
Ai thân hơn tự ngă
Vậy ai yêu tự ngă
Chớ hại tự ngă người
Đó là lời xác nhận của Phật: Chúng sanh yêu tự ngă ḿnh hơn hết. Đa số
người đời thương tự ngă ḿnh hơn hết mà không biết, cứ nghĩ thương người
nầy hết ḷng, thương người kia hết ḷng. Hoặc giả có biết ḿnh thương tự
ngă ḿnh cũng không can đảm nói thật, nói gạt thiên hạ là ḿnh thương
chúng sanh, chớ đích thực ḿnh thương ḿnh là gốc.
Đầu Trang